Yazarlar

Piyasalar

Şirketler

Teknoloji

Öğren

Politika

DeFi

TV&Video

Podcast

Etkinlikler

Sponsorlu İçerik

Consensus Magazine

E-Bülten

Yazarlar

Zincir Üzerindeki Kredi Protokollerinin Riskleri Ve Faydaları

“Teminatsız borç verme” yaklaşımı bazı kripto şirketlerinin batmasına neden olan konuları içerse de potansiyel bir çözüm ortaya koyabilir.

24 Haziran 2022 10:19

Güncellenme: 24 Haziran 2022 13:27

Daniel Kuhn

Daniel Kuhn, CoinDesk Layer 2 için haber muhabiri ve yardımcı yazarlar editörüdür. Ayrıca The Node haber bülteni için günlük haber özeti ve haftada iki kez köşe yazarlığı yapmaktadır. Gazetecilikten önce, lisans öğrencisi olarak felsefe, lisansüstü okulda İngiliz edebiyatı ve bir NYU profesyonel programında işletme ve ekonomi muhabirliği okudu. Onunla Twitter ve Telegram @danielgkuhn üzerinden bağlantı kurabilir veya onu Urbit'te ~dorrys-lonreb olarak bulabilirsiniz. BTC ve ETH'nin sahibidir.

Twitter'da Takip Et:

@DanielGKuhn

Bir finansal sektörde işler ayı piyasası döneminde yerine oturur diye bir inanış vardır. Aslında Birleşik Krallık Merkez Bankası (BoE) Başkan Yardımcısı da geçtiğimiz günlerde buna değindi: “Kripto kışı geçtiğinde ayakta kalanlar yarının Amazon’larını eBay’lerini oluşturacak.”


BoE Başkan Yardımcısı Jon Cunliffe, “Dot.com döneminde birçok şirket iflas edip yok oldu ama teknoloji ortadan kaybolmadı” diyor. Elbette ki kriptoya gönülden inananlar var. Paranın adeta bir kanama gibi bu alandan çıktığı bu dönemde bile insanlar Web3 alanındaki işleri kabul ediyor, protokollere güncelleme yazıyor ve geleceğe dair umutla yeni insanları işe alıyorlar.


Ancak kripto dünyası yeni Amazon’lar, eBay’ler ortaya çıkarmak istiyorsa insanların kullanmak isteyeceği ürünler ve hizmetler geliştirmesi gerekli. Şu anda sektör genel itibariyle döngüsel bir yapıda. Biraz ir balon gibi. Popüler olan birçok proje aslında belirli getiri sağlamaya yönelik blok zinciri temelli platformlar üzerinden mevcut sermayenin defalarca yeniden döndürülmesini sağlamaktan öteye gitmiyor.


Bugün var olan risk iştahı yüksek borç verme platformlarının ve hedge fonlarının tamamı olmasa da bir kısmı kripto fiyatlarının düşmesiyle birlikte teminat sıkıntısı yaşamaya başladılar. Bu sorunun temellerinden biri mesnetsiz spekülasyonlardı ancak kripto aktiviteleri interneti terk etmedi.


Ya da milyarder iş insanı Mark Cuban’ın dediği gibi “Ucuz, kolay parayla finanse edilen ve doğru dürüst bir değer önermesi olmayan şirketler yok olacak. “


Bir zamanlar risk eğrisinin uzak ucunda hızla büyümeyi sürdüren kripto bir dönem ABD Merkez Bankası’nın (Fed) gevşek politikalarından yararlanmıştı. Şu anda faizler artıyor ve resesyon sinyalleri geliyorken yatırımcıların kriptonun tamamen dijitale dayalı vaadini kuşkuyla karşılamaları olası.


Ancak Cunliff’in de söylediği gibi kripto hâlâ benzersiz fırsatlar sunuyor. Açık protokoller açık inovasyonu ve icatları tetikliyor. Ve kripto spekülasyonun ötesinde bir vaat ortaya koyuyor. Kriptoda kredi temelli ve teminatsız borç vermeyi hedefleyen gelişmekte olan bir alan dış dünyadan daha fazla kaynağın girmesine imkân verebilir.


Kriptoya odaklı bir yayın olan The Defiant, kısa bir süre önce kripto temelli “kredi protokolleri” üzerine bir yazı yayımladı. Bu uygulamalar, “kripto alanındaki olası borç alıcılara yönelik kredi notlarını belirlemek üzere yeni yöntemler kullanıyor. “Aslında bu protokoller zincir üzerinde veya gerçek kimliğinize dair bazı bilgileri açık etmeniz karşılığında size kripto temelli krediler sunabiliyor. 


Centrifuge, Maple Finance ve TrueFi gibi kredi protokolleri kendilerini “teminatsız” borçlanma fırsatları sunan yapılar olarak da niteliyorlar. Bu Celsius ve Babel’in sıkıntıya düşmesine neden olan yaklaşıma benzer görünse de bu araçların farklılığı önerilerini zincir dışı varlıklarla ilişkilendirmelerinden geliyor.


Geleneksel finansta kredi notları bibine borç verip vermeme veya ne faizle verileneceğini belirleme amacıyla kullanılır. Bu alan birkaç şirket tarafından domine edilmiştir ve bunların bazıları acımasız olmalarıyla tanınırlar.


“Merkeziyetsiz kredi notları” kredibiliteyi belirlemek için algoritmaları kullanma yolunu seçer. Teorik olarak bu yöntem önyargılardan uzak ve şeffaf kararlar vermeye uygundur.



Bu sorunu çözmeye yönelik bazı yaklaşımlar bulunuyor. Zincir üzerinden uzun vadeli bir itibar kurgulamaya yarayan ve Vitalik Buterin tarafından önerilen soulbound token bunlardan biri olabilir. Bu yaklaşımlar doğru biçimde hayata geçirildiğinde arka kapı işlemleri önlemek ve kısa süre önce kripto sektörünü patlatan bazı uygulamalardan kaçınmak mümkün olabilir. 


Bazı yaklaşımlar kullanıcının sadece zincir üzerindeki işlemlerine bakarken bazıları zincir dışına da odaklanıyor. İşlem yapanların büyük bir kısmının kredi geçmişinin zincir üzerinden dağınık biçimde oluşması da bir sorun. Bazı sofistike çözümlerde kullanıcının kimliğinin belirlenmesinde yapay zekâ ve NFT’lerden faydalanılabiliyor.


Şu anda DeFi’daki en güvenilir seçenek aşırı teminatlı krediler. Örneğin MakerDAO (DAI coin’in yaratıcısı) borç alanlardan aldıkları miktarın üzerinde bir kriptoyu teminat olarak vermelerini istiyor. Maker, geleneksel dünyanın bazı uygulamalarını örnek alıyor, hatta insanların ev sahibi olmasını sağlayacak mortgage benzeri bir yaklaşımı bile mevcut.


Karşı görüşte olanlar Maker’ın yaklaşımının “sermaye verimliliği açısından” yetersiz olduğunu söylüyorlar çünkü talep edilen teminat orada boş boş yatıyor. Kaldıraç risk getiriyor ve “teminatsız borç verenler” bu riski azaltmak için müşteriyi tanıma ve yasal olarak bağlayıcı süreçler getirmeye çalışıyorlar. Teller gibi bazı şirketler kişinin kredi kartı ve banka ödeme geçmişine bile bakıyor. 


Tüm bunlarla birlikte teminatsız, kredi odaklı borç verme protokollerine yönelik girişim sermayesinin ilgisi artsa da bu sistemlere ve notlara güvenmek için henüz erken olabilir. Kendi araştırmanızı kendiniz yapın. Zincir üzerinde güvenilir bir itibar oluşturmanın en basit çözümü düzenlemeler olabilir. 




Günün Gelişmeleri İçin E-Bültenimize Abone Olun

E-Bültenimize abone olarak onaylamış ve CoinDesk Türkiye ürün ve hizmetleri için iletişim kurulmasına izin vermiş olursunuz.


YASAL UYARI

Bu sitede yer alan yatırım bilgisi, yorum ve tavsiyeler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihlerini dikkate alarak, kişiye özel olarak sunulmaktadır. Bu sitede veya e-bültenlerimiz kapsamındaki sözel, yazılı ve grafiksel dahil olmak üzere tüm bilgi ve analizler; herhangi bir karara dayanak oluşturması noktasında herhangi bir teminat, garanti oluşturmamakta ve yalnızca bilgi edinilmesi amacıyla paylaşılmaktadır. Coindesk Türkiye hiçbir şekil ve surette ön onay, ihbar ve ihtara gerek olmaksızın söz konusu bilgileri değiştirebilir veyahut silebilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanarak yatırım kararı vermeniz beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bu sitedeki yorumlardan, eksik bilgi ve/veya güncel olmama gibi konularda ortaya çıkabilecek zararlardan Coindesk Türkiye ve çalışanlarının herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.

Daniel Kuhn, CoinDesk Layer 2 için haber muhabiri ve yardımcı yazarlar editörüdür. Ayrıca The Node haber bülteni için günlük haber özeti ve haftada iki kez köşe yazarlığı yapmaktadır. Gazetecilikten önce, lisans öğrencisi olarak felsefe, lisansüstü okulda İngiliz edebiyatı ve bir NYU profesyonel programında işletme ve ekonomi muhabirliği okudu. Onunla Twitter ve Telegram @danielgkuhn üzerinden bağlantı kurabilir veya onu Urbit'te ~dorrys-lonreb olarak bulabilirsiniz. BTC ve ETH'nin sahibidir.

Twitter'da Takip Et:

@DanielGKuhn

Daniel Kuhn, CoinDesk Layer 2 için haber muhabiri ve yardımcı yazarlar editörüdür. Ayrıca The Node haber bülteni için günlük haber özeti ve haftada iki kez köşe yazarlığı yapmaktadır. Gazetecilikten önce, lisans öğrencisi olarak felsefe, lisansüstü okulda İngiliz edebiyatı ve bir NYU profesyonel programında işletme ve ekonomi muhabirliği okudu. Onunla Twitter ve Telegram @danielgkuhn üzerinden bağlantı kurabilir veya onu Urbit'te ~dorrys-lonreb olarak bulabilirsiniz. BTC ve ETH'nin sahibidir.

Twitter'da Takip Et:

@DanielGKuhn

Fiyatları İncele

Kripto Varlık

Sosyal Meyda Trendi

Trendleri İncele

Trend Haberler

1
"Yasanın Asıl Kapsamı SPK’nın Getireceği İkincil Düzenlemeler Sonrasında Görülecek"

19 Temmuz 2024 16:59

Kripto Varlık

Sosyal Meyda Trendi

Trendleri İncele

Kategoriler

Yazarlar

Piyasalar

Şirketler

E-Bülten

Politika

Teknoloji

Kripto Paralar

Hakkında

Hakkında

Kişisel Verileri Koruma Kanunu

Künye

Çerez Politikası

Reklam Verin

KVKK Başvuru Formu

İletişim

Kişisel Verileri Saklama ve İmha Politikası


Yasal Uyarı: Bu sitede yer alan yatırım bilgisi, yorum ve tavsiyeler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihlerini dikkate alarak, kişiye özel olarak sunulmaktadır. Bu sitede veya e-bültenlerimiz kapsamındaki sözel, yazılı ve grafiksel dahil olmak üzere tüm bilgi ve analizler; herhangi bir karara dayanak oluşturması noktasında herhangi bir teminat, garanti oluşturmamakta ve yalnızca bilgi edinilmesi amacıyla paylaşılmaktadır. Coindesk Türkiye hiçbir şekil ve surette ön onay, ihbar ve ihtara gerek olmaksızın söz konusu bilgileri değiştirebilir veyahut silebilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanarak yatırım kararı vermeniz beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bu sitedeki yorumlardan, eksik bilgi ve/veya güncel olmama gibi konularda ortaya çıkabilecek zararlardan Coindesk Türkiye ve çalışanlarının herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.

@2022 CoinDesk