Yazarlar

Piyasalar

Şirketler

Teknoloji

Öğren

Politika

DeFi

TV&Video

Podcast

Etkinlikler

Sponsorlu İçerik

Consensus Magazine

E-Bülten

Teknoloji

DAO’lar Ne Kadar Merkeziyetsiz?

DAO’ların pratikte iddia edildiği kadar merkeziyetsiz olmadığına işaret eden bazı uzmanlari, daha adil karar mekanizmalarına işaret ediyor.

18 Temmuz 2022 12:29

Güncellenme: 18 Temmuz 2022 14:25

Merkezi olmayan özerk organizasyonlar (DAO’lar), merkezi bir idari yapı olmadan kararların bir blok zincirinde uygulandığı, akıllı sözleşme ile belirlenmiş kurallar dizisi etrafında organize edilen ve topluluk tarafından yönetilen aşağıdan yukarı kurulan yapılar. 


Peki şeffaflık, otonomi ve demokratik karar alma mekanizmaları öneren bu yapılar gerçek hayatta nasıl işliyor? ‘Merkeziyetsizlik’ sadece bir mit mi yoksa modelin büyük bir başarısı mı? 


Daha da temel bir soru sormak gerekirse saf bir merkeziyetsizlik gerekli mi? Avukat Onur Küçük’e göre; “Her ne kadar demokratik bir sistem olarak merkeziyetsiz ve özerk olmayı amaçlasalar da doğrudan bir yaptırıma uğramayacak büyük bir topluluğa güvenmek, grup içinde gerilim yaratabilir ve karar verme sürecini yavaşlatabilir bu da DAO’yu bir bütün olarak etkileyebilir.”


DAO’larda kararlar genellikle token sahipleri arasında yapılan oylama ile belirleniyor. dYdX Foundation Türkiye Lideri Doruk İşmen, alternatif oylama mekanizmalarına işaret ediyor


“Senin ne kadar token’ın varsa o kadar oy hakkın oluyor ve o kadar söz sahibi oluyorsun. Ama şu anda bu modelin doğru olmadığı ve alternatif metotlara geçilmesi gerektiği konuşuluyor.” 


‘Quadrating Voting’ yöntemindeki gibi bireylerin tokeninin karekökü kadar oy hakkına sahip olduğu ya da soulbound token’lar gibi birer kimlik ile herkesin eşit oy hakkına sahip olduğu daha adil seçim sistemlerini örnek gösteren İşmen, gelecekte bu tip alternatif çözümler ile DAO’ların daha merkeziyetsiz olacağını düşünüyor. 


Ancak yine de mevcut durumda, “Ne kadar çok paran varsa o kadar çok söz hakkına sahip oluyorsun.”


Hukuki anlamda belki de en önemli mesele bir kişi ile temsil edilemeyen bu yapıların kişiler tarafından temsil edilemiyor olması. DAO’lar ticari faaliyetlerini genellikle düzenlemelerin bu anlamda daha ‘hoşgörülü’ olduğu ülkelerde kurulan şirketler aracılığıyla yapıyor. 


Konu ile ilgili CoinDesk Türkiye’nin sorularını yanıtlayan Küçük'e göre, “Uluslararası bir yapıya sahip olması (merkeziyetsiz bir yapısı olması) sebebiyle” DAO’lar için uygulanacak bir çerçeveye ihtiyaç var. 


Teknik ve hukuk uzmanlarının bir araya gelerek oluşturduğu COALA’nın (Otomatik Hukuk Uygulamaları Koalisyonu) hazırladığı model yasaya atıf yapan Küçük, “Burada öne çıkacak konu DAO’ların iş yapma biçimindeki özgürlüğü korumaya çalışırken bir yandan da birçok devletin yasa koyucularını DAO’ların kamunun çıkarlarına aykırı olmadığını ikna etmek olacak” diye ekliyor.







Günün Gelişmeleri İçin E-Bültenimize Abone Olun

E-Bültenimize abone olarak onaylamış ve CoinDesk Türkiye ürün ve hizmetleri için iletişim kurulmasına izin vermiş olursunuz.


YASAL UYARI

Bu sitede yer alan yatırım bilgisi, yorum ve tavsiyeler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihlerini dikkate alarak, kişiye özel olarak sunulmaktadır. Bu sitede veya e-bültenlerimiz kapsamındaki sözel, yazılı ve grafiksel dahil olmak üzere tüm bilgi ve analizler; herhangi bir karara dayanak oluşturması noktasında herhangi bir teminat, garanti oluşturmamakta ve yalnızca bilgi edinilmesi amacıyla paylaşılmaktadır. Coindesk Türkiye hiçbir şekil ve surette ön onay, ihbar ve ihtara gerek olmaksızın söz konusu bilgileri değiştirebilir veyahut silebilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanarak yatırım kararı vermeniz beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bu sitedeki yorumlardan, eksik bilgi ve/veya güncel olmama gibi konularda ortaya çıkabilecek zararlardan Coindesk Türkiye ve çalışanlarının herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.


Eren Yılmaz

Eren Yılmaz CoinDesk Türkiye'de düzenlemeler, teknoloji ve kripto piyasaları üzerine haberler yapıyor. Daha önce ANKA Haber Ajansı'nda editör olarak çalışıyordu.

Fiyatları İncele

Kripto Varlık

Sosyal Meyda Trendi

Trendleri İncele

Trend Haberler

1
Bitcoin 57 Bin Dolar Seviyesine Düştü

4 Temmuz 2024 17:09

Kripto Varlık

Sosyal Meyda Trendi

Trendleri İncele

Kategoriler

Yazarlar

Piyasalar

Şirketler

E-Bülten

Politika

Teknoloji

Kripto Paralar

Hakkında

Hakkında

Kişisel Verileri Koruma Kanunu

Künye

Çerez Politikası

Reklam Verin

KVKK Başvuru Formu

İletişim

Kişisel Verileri Saklama ve İmha Politikası


Yasal Uyarı: Bu sitede yer alan yatırım bilgisi, yorum ve tavsiyeler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihlerini dikkate alarak, kişiye özel olarak sunulmaktadır. Bu sitede veya e-bültenlerimiz kapsamındaki sözel, yazılı ve grafiksel dahil olmak üzere tüm bilgi ve analizler; herhangi bir karara dayanak oluşturması noktasında herhangi bir teminat, garanti oluşturmamakta ve yalnızca bilgi edinilmesi amacıyla paylaşılmaktadır. Coindesk Türkiye hiçbir şekil ve surette ön onay, ihbar ve ihtara gerek olmaksızın söz konusu bilgileri değiştirebilir veyahut silebilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanarak yatırım kararı vermeniz beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bu sitedeki yorumlardan, eksik bilgi ve/veya güncel olmama gibi konularda ortaya çıkabilecek zararlardan Coindesk Türkiye ve çalışanlarının herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.

@2022 CoinDesk