Yazarlar

Piyasalar

Şirketler

Teknoloji

Öğren

Politika

DeFi

TV&Video

Podcast

Etkinlikler

Sponsorlu İçerik

Consensus Magazine

E-Bülten

Öğren

ActivityPub Nedir? Meta'nın Threads Planlarını Anlamak

Meta'nın Threads'i piyasaya sürmesi, ActivityPub’ın yanında sosyal ağ protokolünün ve -Twitter benzeri Mastodon gibi uygulamalar da dahil olmak üzere- ilgili fediverse'ün çalışma şekliyle ilgili büyük ilgi yarattı.

13 Ağustos 2023 09:06

Güncellenme: 13 Ağustos 2023 10:43

Mark Zuckerberg'ün Meta'sının Twitter benzeri yeni sosyal medya hizmeti olan Threads, Temmuz 2023'te piyasaya sürüldü ve kısa sürede on milyonlarca indirmeye ulaştı. Lansman sırasında, Twitter gibi duvarlarla çevrili bir bahçeydi: Threads hesabı yalnızca Threads üzerinde içerik yayımlamaya ve okumaya izin veriyordu. Ancak Meta bunun sonsuza kadar böyle olmayacağının garantisini vermişti. Threads kullanıcıları, sonunda Mastodon gibi fediverse'deki diğer platformlarla karşılıklı etkileşime geçebilecekti.


Meta, bunu ActivityPub adlı bir protokolün mümkün kılacağını söylüyor. Twitter özel ve tescilli bir teknoloji platform olarak işlev görürken ActivityPub sosyal medya için merkeziyetsiz bir gelecek vaat ediyor. Bu da teorik olarak kullanıcılara sevmedikleri bir hizmetten kaçmak için çok daha fazla özgürlük veriyor.


Peki ActivityPub tam olarak nedir, nasıl çalışır ve bu konuda neler bilmeniz gerekir? 


ActivityPub nedir?

ActivityPub, internetin temel yapısını sağlayan teknolojilerden sorumlu grup World Wide Web Consortium (W3C) tarafından oluşturulmuş bir protokoldür. ActivityPub’ın iki ana hizmet sunar:


1- Farklı hizmetler birbiriyle etkileşim kurabilir.

2- Kullanıcılar verilerini hizmetten hizmete taşıyabilirler.


ActivityPub’ın sunduğu hizmet kullanıcıların verilerini, içeriklerini ve hedef kitlelerini kontrol ederek bu bilgileri  geçmeye karar verdikleri herhangi bir platforma taşımalarına izin verir. 


Takipçileri yeniden oluşturmak ve her yeni platformda kimi takip edeceğinizi öğrenmek yerine, tüm bunları ActivityPub'ı destekleyen herhangi bir yeni sosyal medya platformuna götürebilirsiniz.


Bu veri taşınabilirliği, kullanıcı verilerini toplayan ve içeriği kontrol eden Facebook, Twitter, YouTube ve TikTok gibi şirketler tarafından yönlendirilen sosyal medya anlayışında büyük bir değişikliktir. 


Açık sosyal ağ, üzerinde oluşturulan sosyal uygulamaların birlikte çalışabileceği anlamına gelir. Bu nedenle, her platform için bir gönderinin farklı bir sürümünü yeniden yüklemek yerine bir kez gönderebilirsiniz. Yaptığınız değişiklik, fediverse (birbirine bağlı ActivityPub destekli hizmetleritanımlamak için kullanılan terim) boyunca ActivityPub üzerine kurulu veya onu destekleyen herhangi bir uygulamada veya programda görülebilir, paylaşılabilir ve okunabilir. 


Fediverse nedir?

Herhangi bir Threads kullanıcısının profil sayfasına giderseniz, kullanıcı adının yanında "threads.net" yazan gri bir düğme görürsünüz. Düğmeye dokunursanız, şunu söyleyen açılır pencereyle karşılaşırsınız:


"Yakında Mastodon gibi diğer fediverse platformlarındaki insanları takip edebilecek ve onlarla etkileşim kurabileceksiniz. Ayrıca Threads’te ulaşmak istediğiniz kişileri @[kullanıcıadı]@threads.net gibi tam kullanıcı adlarını kullanarak bulabilirsiniz.”


Musk'ın 2022'de Twitter'ı satın almasından sonra Mastodon’u deneyen veya Mastodon’a geçiş yapanlardansanız fediverse terimi tanıdık gelebilir.


Fediverse, federated+ evrenini birleştiren bir portmantodur. Bu, birden fazla sözcüğün bir araya gelmesini ifade eder. Dolayısıyla, aslında "fediverse", federe bir sistem olarak tanımlanan sunucular arası sosyal ağların evrenidir. 


ABD eyaletlerinin ülkenin tamamını oluşturması gibi düşünülebilir: Her eyalet bağımsızdır, ancak bir ülke oluşturmak için birleşirler. Mastodon gibi birleşik bir sosyal ağda her sunucu bağımsızdır ancak gönderileri, bilgileri, kullanıcıları paylaşırlar ve tüm sunucular bir araya gelerek Mastodon dediğimiz ağı oluşturur.


Meta'nın Instagram başkanı Adam Mosseri, The Verge ile yaptığı bir röportajda açık sosyal ağların içerik oluşturucular için faydalarından bahsetti, "kitlenize sahip olma" yeteneğinden bahsetti ve  Threads’i kullanmayı bırakmak isteyen kişilerin kitlesini ve içeriklerini taşıyabileceklerini ekledi.


Fediverse’ün diğer bir artısı ise sosyal ağlardaki içeriklerin duvarlarla çevrili bahçelerini terk etmelerine izin vermesidir. Şu anda Facebook, Instagram ve en son olarak Twitter'daki içeriği görüntülemek için paylaşmak bir yana, gönderileri görmek için bile bir hesaba ihtiyacınız var.


Birleştirilmiş sistemler, uyumlu herhangi iki sistemin birbirinden içerik görüntülemesine olanak tanır. Tıpkı Chrome'dan Edge ve Brave'e kadar herhangi bir tarayıcıda bir web sitesini görebileceğiniz,Yahoo ya da Microsoft Outlook hesabınızda Gmail'den bir e-posta okuyabileceğiniz gibi.


ActivityPub'ı desteklemek, Threads’in merkeziyetsizleştiği anlamına mı gelir?

ActivityPub merkeziyetsiz, açık bir sosyal ağ protokolüyken Threads'in kendisi Meta tarafından oluşturulan ve yönetilen bir uygulamadır. CoinDesk'ten David Z. Morris'in belirttiği gibi  “Back-end'in merkeziyetsiz olması Meta'nın en sevdiği şeyi yapmasını engelleyecek gibi görünmüyor: Threads aracılığıyla kullanıcılar hakkında veri toplamak.”


ActivityPub Protokolü merkeziyetsiz bir protokol olsa da Threads ayrı olarak oluşturulmuş ve merkezi bir şirket olan Meta tarafından kontrol edilen bir uygulamadır. Hedef kitlenizi yanınıza alabilseniz de Meta, Threads'i her kullandığınızda verilerinizi toplamaya ve kullanmaya devam eder.


Threads, ActivityPub'a ne zaman entegre edilecek?

Henüz herhangi bir zaman çizelgesi verilmedi.


Daha Fazla Oku

    ActivityPubThreadsmetaMerkeziyetsizleşmetwitter

Günün Gelişmeleri İçin E-Bültenimize Abone Olun

E-Bültenimize abone olarak onaylamış ve CoinDesk Türkiye ürün ve hizmetleri için iletişim kurulmasına izin vermiş olursunuz.


YASAL UYARI

Bu sitede yer alan yatırım bilgisi, yorum ve tavsiyeler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihlerini dikkate alarak, kişiye özel olarak sunulmaktadır. Bu sitede veya e-bültenlerimiz kapsamındaki sözel, yazılı ve grafiksel dahil olmak üzere tüm bilgi ve analizler; herhangi bir karara dayanak oluşturması noktasında herhangi bir teminat, garanti oluşturmamakta ve yalnızca bilgi edinilmesi amacıyla paylaşılmaktadır. Coindesk Türkiye hiçbir şekil ve surette ön onay, ihbar ve ihtara gerek olmaksızın söz konusu bilgileri değiştirebilir veyahut silebilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanarak yatırım kararı vermeniz beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bu sitedeki yorumlardan, eksik bilgi ve/veya güncel olmama gibi konularda ortaya çıkabilecek zararlardan Coindesk Türkiye ve çalışanlarının herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.


Fiyatları İncele

Kripto Varlık

Sosyal Meyda Trendi

Trendleri İncele

Trend Haberler

1
Bitcoin ETF'leri 19 Günlük Giriş Serisini Bozdu

18 Haziran 2024 14:43

Kripto Varlık

Sosyal Meyda Trendi

Trendleri İncele

Kategoriler

Yazarlar

Piyasalar

Şirketler

E-Bülten

Politika

Teknoloji

Kripto Paralar

Hakkında

Hakkında

Kişisel Verileri Koruma Kanunu

Künye

Çerez Politikası

Reklam Verin

KVKK Başvuru Formu

İletişim

Kişisel Verileri Saklama ve İmha Politikası


Yasal Uyarı: Bu sitede yer alan yatırım bilgisi, yorum ve tavsiyeler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihlerini dikkate alarak, kişiye özel olarak sunulmaktadır. Bu sitede veya e-bültenlerimiz kapsamındaki sözel, yazılı ve grafiksel dahil olmak üzere tüm bilgi ve analizler; herhangi bir karara dayanak oluşturması noktasında herhangi bir teminat, garanti oluşturmamakta ve yalnızca bilgi edinilmesi amacıyla paylaşılmaktadır. Coindesk Türkiye hiçbir şekil ve surette ön onay, ihbar ve ihtara gerek olmaksızın söz konusu bilgileri değiştirebilir veyahut silebilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanarak yatırım kararı vermeniz beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bu sitedeki yorumlardan, eksik bilgi ve/veya güncel olmama gibi konularda ortaya çıkabilecek zararlardan Coindesk Türkiye ve çalışanlarının herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.

@2022 CoinDesk